به گزارش پایگاه خبری فرهنگ آفرینان به نقل از مهر، احمد جلالیان در عصر روز شنبه در نشست نخبگانی زاینده رود که به مناسبت ۱۸ مهر، روز گرامیداشت این رودخانه برگزار گردید، بیان داشت: خشکی بیش از دو دهه رودخانه در بستر شهری، صنعتی و کشاورزی، رسوبات آلوده را به منبع تولید گردوغبار تبدیل کرده و تحقیقات دانشگاهی خطر فلزات سنگین را در برخی بخش‌ها تا گاوخونی تأیید کرده است.
وی افزود: زاینده‌رود در مسیر خود از مناطق صنعتی، شهری و کشاورزی عبور می‌کند و هر یک از این بخش‌ها آلاینده‌های خاص خود را دارند. این استاد دانشگاه با اشاره به حمایت کمیسیون آب شورای شهر اصفهان، اعلام کرد که در آذر ۱۴۰۲ قراردادی با دانشگاه آزاد اصفهان منعقد شده تا نقش بستر خشک رودخانه در تولید گردوغبار شهر، شناسایی مناطق پرخطر تا کم‌خطر در حدود ۲۰۰ کیلومتر مسیر تا تالاب گاوخونی و ارزیابی زیست‌محیطی رسوبات مورد بررسی قرار گیرد.
جلالیان همچنین گفت: نمونه‌برداری در فواصل حدود هشت کیلومتری برای فلزات سنگین و آزمایش تونل باد به‌منظور سنجش شدت فرسایش بادی انجام شده است. وی با اشاره به اینکه در برخی نقاط ورود پساب باعث کف‌کردن بستر شده و دام از مراتع حاشیه استفاده می‌کند، افزود: در نتیجه، آلاینده‌ها می‌توانند وارد چرخه غذایی شوند، در حالی که پساب برای تغذیه مستقیم آبخوان یا مصرف بدون ضوابط مجاز نیست و استانداردها و محیط‌زیست آن را تأیید نمی‌کنند.
این استاد خاک‌شناسی اظهار داشت: شدت فرسایش بادی در بستر زاینده رود در شرایط بحرانی تا حدود ۲۳ تا ۲۸ کیلوگرم بر مترمربع در ساعت در سرعت‌های بالا ثبت شده و ذرات ریز بستر به‌راحتی با باد جابه‌جا می‌شوند.
جلالیان با اشاره به غلظت بالای کادمیوم در بستر زاینده‌رود، بیان کرد که غلظت کادمیوم در برخی نقاط تا حدود ۶ دهم میلی‌گرم (بالاتر از سطح مرجع حدود یک دهم) و حضور آرسنیک، سرب و روی با منشأ انسانی مشاهده شده است. وی تصریح کرد: شاخص‌های انباشتگی و آلودگی نشان می‌دهد بخشی از آلودگی بستر رودخانه و گردوغبار مرتبط با فعالیت‌های انسانی است.
وی ادامه داد: در جنوب‌شرق مسیر، زهکش اراضی کشاورزی حاوی سموم و کود فسفاته از جمله آرسنیک و کادمیوم وارد بستر می‌شود؛ آب ساکن تبخیر شده و ذرات ریز آلوده‌تر می‌شوند. استاد بازنشسته علوم خاک‌شناسی دانشگاه صنعتی و رئیس مرکز تحقیقات مبارزه با ریزگردها دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان تأکید کرد: در زاینده رود حتی در حالت خشک، خطر فلزاتی مانند سرب و کادمیوم در کانون‌های جمعیتی اصفهان جدی بوده و حداقل جریان آب در رودخانه برای کاهش خیزش گردوغبار آلوده ضروری است.
جلالیان اضافه کرد: مدیریت ورود پساب، کنترل زهکش کشاورزی و هماهنگی محیط‌زیست و جهاد کشاورزی باید در اولویت قرار گیرد. وی همچنین افزود: تالاب گاوخونی نیز حلقه پایانی این زنجیره بوده و نیازمند توجه است.
به گزارش پایگاه خبری فرهنگ آفرینان به نقل از مهر، نشست نخبگانی روز زاینده‌رود با حضور نمایندگان سمن‌های محیط‌زیست، صنف کشاورزان اصفهان، اساتید دانشگاه و نمایندگان مجلس عصر امروز برگزار شد.
