مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی آذربایجان شرقی بر لزوم اعمال ضوابط فنی و حقوقی بافت های تاریخی در طرح های تفصیلی شهرهای تاریخی آذربایجان شرقی تاکید کرد.
به گزارش دیدگاه برتر مدیریت به نقل از روابط عمومی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی آذربایجان شرقی مرتضی آبدار صبح امروز، پنجشنبه ۱۹ دی سال ۹۸ در سمینار تخصصی تبیین مفهوم بافت تاریخی و ضوابط فنی و حقوقی حاکم بر آن با اشاره به اینکه مهمترین ویژگی شهرهای تاریخی این استان، تداوم حیات آنها از پس حوادث طبیعی و تشکیل لایه‌های تاریخی در بازه زمانی بسیار طولانی است، گفت: « این سمینار با نگرش بررسی وضعیت بافت های تاریخی و تبیین جزئیات فنی و حقوقی حاکم بر آنها برگزار می شود.»
او با ابراز تاسف از اینکه در دهه های گذشته نگاه حفاظتی به میراث فرهنگی منحصر به صیانت از تک بناها بوده است اظهار داشت: «درست است که تک بناها و محوطه‌های ارزشمند تاریخی حفظ و احیا شده اند، اما از لحاظ پیوستگی و یکپارچگی آنها با بستر شهری، مکان و بافت پیرامونشان غفلت شده است.»
مدیر کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان با تاکید بر اینکه تامین خدمات و توسعه شهری نباید سبب مداخله و تخریب در بافت‌های تاریخی باشد، خاطرنشان کرد: «برگزاری سمینار تخصصی تبیین مفهوم بافت تاریخی و ضوابط فنی و حقوقی حاکم بر آن، اولین گام برای توقف از میان رفتن بافت های تاریخی مخصوصا در شهرهای تاریخی از جمله تبریز، مراغه و … است.»
آبدار در ادامه به عدم تحقق طرح‌های حفاظت و عدم تبیین درست مفهوم بافت تاریخی در مدیریت بافت‌های شهری اشاره کرد و گفت: «ابهام در روش‌های حفاظت بافت تاریخی و مدیریت میراث فرهنگی و عدم تعریف جایگاه و نقش مدیریت حفاظت از بافت‌های تاریخی در نظام مدیریت شهری از جمله مهمترین دلایل این عدم تحقق هستند.»
او در خاتمه گفت: «روند توسعه شهر و صیانت از بافت تاریخی مقوله های جداگانه ای نیستند. نه حفاظت صرف می‌تواند مشکل بافت‌های تاریخی را مرتفع کند و نه توسعه بدون حد و مرز. از این رو باید بتوانیم کلیت منظر شهری تاریخی را بدون حدگذاری و تعیین مرز برای آن حفاظت کنیم و توسعه را با حفاظت همگرا کنیم و این امر تنها با تعیین میزان تغییرات مجاز مقدور خواهد شد.»
معماری سنتی، ملموس ترین هویت تاریخی یک شهر
جواد رحمتی، معاون هماهنگی امور عمرانی استانداری آذربایجان شرقی نیز در این سمینار، چگونگی استفاده از ثروت باقی مانده از میراث فرهنگی را معیار شایستگی کسانی خواند که متولی حفظ آن هستند.
او افزود: «معمولاً در زمان حال به دنبال حفظ داشته های هویت تاریخی شهر نیستیم و پس از گذر زمان سعی داریم با کاوش های باستانی آنچه که مربوط به گذشته بوده را استخراج کنیم.»
رحمتی با تاکید بر لزوم تغییر رویکرد طرح های تفصیلی و تغییر کاربری، گفت: «نباید طرح های تصویب شده مغایر با بافت و هویت منطقه باشد.»
او ادامه داد: «وقتی شهرهای تاریخی در معرض توسعه قرار گرفت، یک نوع جراحی در بافت قدیمی انجام شد و در پی اقدامات غیر اصولی می توان گفت شاهد تخریب بافت و به نوعی تحریف تاریخ شدیم.»
معاون هماهنگی امور عمرانی استانداری آذربایجان شرقی با اشاره به اینکه ملموس ترین هویت تاریخی یک شهر، معماری آن است که با قرار گیری در کنار هم بافت تاریخی آن را تشکیل داده است، اضافه کرد: «دخالت بدون پشتوانه علمی سبب از میان رفتن بافت های تاریخی شده است.»
او در خاتمه با اشاره به اینکه امروزه متاسفانه حفظ بافت تاریخی مفهوم خود را از دست داده است، گفت: «صرف نوشتن ضوابط کافی نیست و تا نظارت و آسیب شناسی در عملیات اجرایی صورت نگیرد، هویت تاریخی در خطر خواهد بود.»
